Sağlığın Değeri Kaç Lira?

Kanuni Sultan Süleyman'ın, Zigetvar Kalesi alınırken hasta yatağında söylediği sağlığın değerine dikkat çeken; “Halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi, Olmaya devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi.” sözünü hepimiz biliriz.


Sağlığın hayatımızda, politikalarımızda, iş dünyamızda doldurulamaz bir karşılığı var iken, ne yazık ki sunulan hizmetin paha biçilen değeri çok yetersiz ve değersizdir. Sağlığın en büyük finansörü olan ve fiyatlandırma konusunda Maliye Bakanlığı ile birlikte belirleyici olan SGK tarafından yönetilen Sağlık Uygulama Tebliğinde, ne yazık ki yıllardır kayda değer bir değişiklik yapılmadığından, sağlık hizmeti hak ettiği değeri görememektedir.


Maliye Bakanlığı ve SGK, her ne kadar; “Biz global bütçeye geçtik, artık kamu sağlık kurum ve kuruluşlarının hizmet üretim bedellerini SUT fiyatları üzerinden değil, bu bütçe üzerinden ödüyoruz.” dese de, ne yazık ki durum hiç de öyle değildir. Evet, artık Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşlarına ve bazı üniversite hastanelerine her yıl, pazarlıklarla belirlenen global bütçe üzerinden ödeme yapılmaktadır. Ancak, gerek bu pazarlıklarda kullanılan argümanlarda, gerekse de hastanelere gönderilen paralarda, SUT fiyatlarına göre elde edilen toplam cirolar temel ölçüttür.


SUT fiyatlarının artmamasının en büyük mağduru da sağlık çalışanlarıdır. Ne yazık ki, sağlık çalışanlarının en büyük sıkıntısı olan adaletsiz döner sermaye sisteminde temel belirleyici 12 yıldır artmayan, SUT fiyatlarına göre hesaplanan hizmet üretim cirosudur. Yani, hastaneler döner sermayelerini, 12 yıldır nerdeyse hiç değişmeyen fiyatlandırmaya göre dağıtmaktalar.


Aracınızı bir test firmasına götürseniz,10 dakikalık muayeneden sonra sizden 150 TL ücret isterler. Bu ücreti esas aldığımızda sağlığınızı, hayatınızı emanet ettiğiniz doktora, sağlık çalışanına muayene olmanın karşılığı sizce ne kadar?


Sizce, SUT fiyatlarına göre sağlığınıza verilen değer kaç TL? Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) Ek 2B 14. Sıra Normal Poliklinik Muayenesi Ücreti: 26,14 TL. Evet, aracınız 150 TL’ye muayene oluyor, siz 26,14 TL’ye muayene oluyorsunuz. 


Elbette ki, bu fiyatlandırma ile kaçınılmaz sonuç hepimizin malumu. Özelikle son üç yıldır, sağlık çalışanlarının döner sermayelerinin düştüğüne, neredeyse tüm sağlık çalışanlarının sabit ek ödemeye mahkum bırakıldığına, bunun yanında hastanelerin ortalama borçluluk sürelerinin 150 günlere ulaştığına hepimiz şahidiz.


Peki çözüm ne? Sağlıkta uluslararası saygınlığımızın, sağlıkta dönüşümün, sağlığın finansal sürdürülebilirliğinin, sağlık çalışanlarının motivasyonunun tekrar sağlanabilmesi için acilen şu önlemler alınmalıdır:
- SUT fiyatları acilen artırılmalıdır.
- Hazine hissesi %1 olarak ödenmeli ve dağıtılacak döner sermaye hesabında da bu şekilde hesap edilmelidir.
- Artık olmayan bir kurum olan SHÇEK’in, vergisi de kaldırılmalıdır.
- Merkez payı, %5’ten %1’e düşürülmelidir.
- Sabit ek ödemelerden dolayı dağıtılabilir tutarın üzerine çıkan tutarlar, dağıtılabilir tutar hesabında dikkate alınmamalıdır.
- Sözleşmeliden kadroya geçen personelin maaşları, döner sermaye bütçesinden ödenmemelidir.
- Diğer kamu kurumlarında olduğu gibi sabit ek ödemeler genel bütçeden ödenmeli ve gelir vergisinden muaf tutulmalıdır.
- Nöbet, fazla mesai, yolluk, mahkeme harcı, stajyer maaşları, mesleki mali sorumluluk sigortası gibi giderler, genel bütçeden ödenmelidir.
- Şehir hastanelerinin maliyetleri büyük ölçüde yıllara yayılmış bir şekilde döner sermaye bütçesine, altından kalkılması zor bir yük getirecektir. Bu hastanelere, ek bütçe desteği sağlanmalıdır.
- Büyük onarım, büyük yatırım ve altyapı maliyetleri genel bütçeden karşılanmalıdır.
Bu önlemlerin hayata geçmesi, sağlıkta dönüşümde ikinci dönemin başarısı ve sağlık çalışanlarının tekrar mutlu edilebilmesi için şarttır.
 

  • PAYLAŞ :
  • memursen logo
  • sagliksen logo
  • sağlık bakanlığı logo
  • aileve sosyasl politikalar bakanlığı logo
  • calışma ve sosyal güvenlik bakanlığı logo